پرکاری تیروئید چیست؟ عوامل ایجاد، روش های تشخیص و راه های درمان آن

تیروئید غده‌ای است که وظیفه‌ی ترشح هورمون‌های کنترل‌کننده‌ی سوخت‌وساز بدن را به عهده دارد. در این مقاله به اختلال پرکاری تیروئید پرداخته و عوامل ایجاد، عوارض و راه‌های درمان و تشخیص آن را بررسی می‌کنیم.

پرکاری تیروئید

یکی از بیماری‌های مربوط به غده‌ی تیروئید، پرکاری تیروئید است. تیروئید، غده‌ای به شکل پروانه بوده و بسیار کوچک است که در قسمت جلویی گردن قرار دارد. غده تیروئید هورمون‌هایی به نام‌ تترا یدوتیرونین یا همان T4 و تری یدوتیرونین یا T3 ترشح می‌کند، تی ۴  و تی ۳، هورمون‌های اولیه‌ای هستند که وظیفه‌ی کنترل انرژی سلول‌های بدن را بر عهده‌دارند. غده‌ی تیروئید به‌وسیله‌ی این هورمون‌ها، سوخت‌وساز بدن یا همان متابولیسم را تنظیم می‌کند. پرکاری تیروئید یعنی غده‌ی تیروئید،این هورمون‌ها را به‌اندازه‌ی زیاد تولید کرده باشد. خوشبختانه تشخیص به‌موقع و درمان آن، علائم پرکاری تیروئید را از بین می‌برد.

علل پرکاری تیروئید : 

این بیماری علت‌های گوناگونی دارد. یکی از علت‌های اصلی آن می‌تواند بیماری گریوز باشد. گریوز ز جمله بیماری‌های خود ایمنی است، این بیماری باعث می‌شود آنتی‌بادی‌های تحریک‌کننده‌ی تیروئید، بیش‌ازحد هورمون ترشح کنند. زنان، بیش از مردان به بیماری گریوز مبتلا می‌شوند. همچنین در افرادی که سابقه‌ی فامیلی دارند، بیشتر است.

سایر علل:

مصرف زیاد ید

التهاب تیروئید(تیروئیدیت)

تومور در بیضه‌ و تخمدان

تومور در غده‌ی هیپوفیز

تومور خوش‌خیم تیروئید

مصرف زیاد تری یدوتیرونین (T3)

مصرف این هورمون از طریق مکمل‌های غذایی یا داروها امکان‌پذیر است.

نشانه‌های پرکاری تیروئید: 

این بیماری  ممکن است موجب افزایش متابولیسم بدن شود و به این حالت پرکاری متابولیسم گفته می‌شود.

علائم افزایش متابولیسم :

افزایش ضربان قلب

فشارخون بالا

لرزش دست

عرق زیاد

عدم تحمل گرمای زیاد

سایر علائم پرکاری تیروئید :

تغییرات حرکات روده

کاهش وزن

نامنظم شدن چرخه‌ی عادت ماهانه

افزایش اشتها

عصبی شدن

بی‌قراری

نداشتن تمرکز

ضعف عضلانی

ضربان نامنظم قلب

بی‌خوابی

شکنندگی و نازکی مو

خارش پوست

ریزش مو

تهوع و استفراغ

بزرگ شدن سینه در مردان

تورم متقارن یا نامتقارن غده تیروئید

برجستگی کره‌ی چشم( این حالت یکی از علائم اگزوفتالمی و بیماری گریوز است. )

علائم شدید که نیازمند مراقبت‌های پزشکی هستند:

سرگیجه

تنگی نفس

از دست دادن هشیاری

ضربان قلب سریع و نامنظم

این بیماری می‌تواند باعث فیبریلاسیون دهلیزی شود. فیبریلاسیون دهلیزی، یکی از شایع‌ترین انواع آریتمی قلبی است که می‌تواند منجر به سکته مغزی و نارسایی احتقانی قلب شود.

روش تشخیص : 

با بررسی سابقه‌ی پزشکی بیمار و معاینه‌

علائم مشاهده شده:

کاهش وزن

ضربان سریع قلب

فشارخون بالا

بیرون‌زدگی چشم‌ها

متورم شدن غده‌ی تیروئید

آزمایش‌هایی که ممکن است انجام شود:

 آزمایش کلسترول خون(کلسترول پایین می‌تواند نشانه‌ی بالا بودن سوخت‌وساز باشد. )

 آزمایش‌ سنجش میزان T4 ،T4 آزاد و T3

 آزمایش هورمون تحریک‌کننده‌ی تیروئید(هورمون تحریک‌کننده‌ی تیروئید (TSH) در هیپوفیز ترشح می‌شود و غده‌ی تیروئید را تحریک می‌کند تا هورمون‌های بیشتری ترشح کند. )

آزمایش تری گلیسیرید (سطح ‌تری گلیسیرید فرد هم برای تشخیص پرکاری تیروئید آزمایش می‌شود. همچون پایین بودن میزان کلسترول، تری گلیسیرید پایین هم می‌تواند نشانه‌­ی بالا بودن متابولیسم باشد.)

 آزمایش جذب و اسکن تیروئید(مشخص می‌شود کدام نواحیِ غده‌ی تیروئید بیش‌ازحد فعال هستند.)

 سونوگرافی(اندازه‌گیری کل غده‌ی تیروئید و همچنین هر توده‌ی دیگر)

سی‌تی‌اسکن یا ام.آر.آی  ( جهت تشخیص تومور هیپوفیزی را که موجب تورم شده است)

روش‌های درمان پرکاری تیروئید :

۱. دارو

داروهای ضد تیروئیدی مانند متی مازول (methimazole)، باعث جلوگیری از ترشح هورمون‌های غده‌ی تیروئید می‌شوند. این دارو شایع‌ترین درمان‌ پرکاری تیروئید است.

۲. درمان با ید رادیواکتیو

با توجه به گزارش انجمن تیروئید آمریکا، روش درمان ید رادیواکتیو برای بیش از ۷۰ درصد بزرگ‌سالان مبتلابه پرکاری تیروئید استفاده می‌شود. در این درمان، سلول‌هایی را که هورمون تولید می‌کنند، نابود می‌شوند.

عوارض شایع درمان با ید رادیواکتیو :

خشکی دهان

خشکی چشم

گلودرد

اختلال حس چشایی

مدت کوتاهی پس از درمان با ید رادیواکتیو، رعایت برخی موارد احتیاطی ضروری باشد. برای این‌که شاید اشعه به نواحی دیگر بدن نفوذ کرده باشد.

۳. عمل جراحی

احتمال دارد قسمتی یا تمام غده‌ی تیروئید فرد با عمل جراحی برداشته شود. همچنین پس از جراحی، به بیمار مکمل‌های تیروئیدی داده می‌شود تا از کم‌کاری تیروئید جلوگیری شود.

منبع: healthline

 

ارسال شده در تاریخ ۱۶ اسفند ۱۳۹۶ توسط بهاره نوروزی با موضوع درمان , سلامتی | 470 بازدید

پرکاری تیروئید چیست؟ عوامل ایجاد، روش های تشخیص و راه های درمان آن
5 از 100 رای

اطلاعات پزشکی

اخبار پزشکی یکی از مهمترین اطلاعاتی است که امروزه باید تا حدودی از آن برخوردار باشیم. برای این منظور ما به یک بانک اطلاعات پزشکی نیاز داریم، هدف از آن حفظ و ارتقاء تندرستی، درمان بیماری‌ها و بازتوانی آسیب‌ دیدگان است. که با شناخت بیماریها،تشخیص، درمان و جلوگیری از بروز آن‌ها به انجام می‌رسد. مجله پزشکی دانشی را در اختیار شما قرار میدهد که بر روی طیف وسیعی از رشته‌ها شامل از فیزیک و زیست‌شناسی تا علوم اجتماعی، مهندسی و علوم انسانی بنا شده‌است. امروزه هدف سایت پزشکی استفاده از فناوری‌های دانش‌ مبنا و استدلال قیاسی برای رسیدن به راه‌ حل مشکلات بالینی است. اکتشافات در باب ماهیت ژن‌ها و سلول‌ها دریچه‌ای برای تعریف فیزیولوژی بر مبنای سیستم‌های مولکولی فراهم کرده‌است. این بصیرت فیزیولوژیکی راه را برای درک بهتر فرایندهای پیچیده بیماری‌ها و رویکردهای نو درمانی فراهم کرده‌است. تلاش بشر برای درمان بیماری‌ها و آسیب‌ها از دوران پیش از باستان وجود داشته‌ است و در دوران باستان نیز در کنار مذهب و گاه به عنوان بخشی از آن وجود داشته‌ است. در یونان باستان پزشکانی چون بقراط اخبار پزشکی را به عنوان دانش و فنی مجزا مطرح کردند و بنیانگذاران راهی بودند که بعدها توسط پزشکانی همچون ابن‌سینا و رازی (رازی مسلمان نبوده و تنها به توحید اعتقاد داشته یعنی موحد بوده؛ اما به اشتباه عنوان می‌شود که وی مسلمان بوده‌است) طی شد. در رنسانس با بهره‌ گیری از اطلاعات پزشکی عمومی  و اطلاعات پزشکی روز پیشرفت‌ های قابل توجهی کرد. از قرن ۱۹ آنچه به عنوان پزشکی مدرن شناخته می‌شود بنیان گذاشته شد. در اواخر قرن بیستم و دوران معاصر دانش ژنتیک رویکرد نسبت به درمان و بیماری‌ها را دچار تحولی جدی کرد به‌طوری‌ که ژنتیک پزشکی را دارای نقشی متحول‌ کننده برای پزشکی از درمان محور بودن به حفظ سلامتی دانسته‌اند. اهمیت سلامتی در بهره‌وری اجتماع و کیفیت زندگی منجر به تأسیس موسسات و قوانین شده‌است تا مسایلی همچون تحصیل و مجوزدهی به پزشکان تا نحوه استفاده از بودجه‌های درمانی در کشورها قانونمند و تنظیم شوند؛ لذا سازمان‌های پزشکی در کشورهای مختلف برای سازمان دهی و قانونمندسازی فعالیت‌های پزشکی تأسیس شده‌اند. در سایت پزشکی، پزشکان با استفاده از قضاوت بالینی، بیمار را جهت تشخیص، درمان و پیشگیری از بیماری ارزیابی می‌کنند. در عملکرد بالینی معمولاً مراحل شرح حال، معاینه فیزیکی، تهیه فهرست مشکلات، مشخص کردن تشخیص‌های افتراقی، بررسی‌ها (شامل آزمایش و تصویربرداری و …)، رسیدن به تشخیص و در آخر درمان انجام می‌شود. امروزه پیشرفت‌های روزمره علم و گسترش قابل توجه دامنه دانش پزشکی و شناخت بشر از بیماری‌ها منجر به تخصصی شدن پزشکی و تقسیم آن به رشته‌های مختلف شده‌است. با این حال کما کان ارائه خدمات پزشکی در بیشتر جوامع از سطح مراقبت‌های اولیه بهداشتی، با تمرکز روی اطلاعات پزشکی و سلامت و پزشکان خانواده شروع می‌شود و بسته به نیاز در سیستم ارجاع بیماران به سطوح دوم و سوم که خدمات پزشکی تخصصی‌تر را ارائه می‌دهند ارجاع می‌شوند. مجله پزشکی مدرن با انتقاداتی هم مواجه است از جمله عدم دسترسی مناطق محروم و طبقه کم درآمد بعضی جوامع به خدمات پزشکی گران‌قیمت که در این راه سازمان‌هایی همچون سازمان جهانی بهداشت با تعیین سیاست‌های جهانی و ایجاد مسئولیت در کشورها و سیاستمداران نسبت به سلامتی سعی در رفع این نقیصه را دارند.

©یک دکتر / بازنشر مطالب تنها با کسب اجازه کتبی و پرداخت هزینه بابت هر مطلب و همچنین ذکر منبع و لینک مستقیم به همان مطلب مجاز است