عوامل اصلی ایجاد آمبلیوپی یا همان تنبلی چشم ، روش های تشخیص و درمان آن

نام دیگر تنبلی چشم ، آمبلیوپی است و به‌طورکلی ضعف بینایی دریکی از چشم‌ها هست، این ضعف به علت رشد غیرطبیعی بینایی در نوزادی ایجاد می‌شود. چشم تنبل معمولاً به سمت داخل یا خارج  دچار انحراف می‌شود.این بیماری معمولاً از زمان تولد تا سن ۷ سالگی به وجودمی آید. تنبلی چشم خیلی کم روی هر دو چشم اثر می‌گذارد. درصورتی‌که فوراً تشخیص داده شود و تحت درمان قرار گیرد  جلوی مشکلات بعدی کودک گرفته خواهد شد. این عارضه معمولاً با عینک، لنز یا پچ چشمی از بین می‌رود. در مواردی نیز باید تحت عمل جراحی قرار بگیرد. در این مقاله، با علائم این بیماری و روش‌های درمان آن آشنا خواهید شد.

تنبلی چشم

علائم تنبلی چشم چیست؟

چشم انحراف پیداکرده

چشم‌های ناهماهنگ

دید عمقی ضعیف

دوبینی یا بستن یکی از چشم‌ها

کج کردن سر در هنگام دیدن

نتایج غیرعادی در معاینات بینایی

 

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟

چنان چه در هفته‌های نخست تولد فرزندتان متوجه انحراف چشم او شُدید

داشتن سابقه‌ی خانوادگی در انحراف چشم

اگر آب‌مروارید دوران کودکی داشته‌اید

و به‌طورکلی معاینه‌ی کامل چشم بین سنین ۳ تا ۵ سال برای همه‌ی کودکان الزامی است.

 

چه دلایلی موجب ایجاد تنبلی چشم می‌شود؟

دلیل اصلی تنبلی چشم، تجربه‌های بینایی غیر عادی در دوران کودکی می‌شود چراکه مسیرهای عصبی موجود بین لایه‌ی نازکی از بافت پشت چشم یا همان شبکیه و مغز را تغییر می‌دهند. چشم ضعیف‌تر باعث می‌شود سیگنال‌های بصری کمتری دریافت شود. چشم‌ها توانایی کار هماهنگ خود را ازدست‌داده و درنهایت مغز مانع سیگنال‌های ورودی از چشم ضعیف شده و یا اصلاً آن‌ها را نادیده می‌گیرد.

به‌طورکلی هر چیزی که بینایی کودک را تار کند یا باعث شود چشم‌هایش منحرف شوند ، ممکن است باعث تنبلی چشم شود. عواملی مانند:

استرابیسم یا نداشتن تعادل عضلانی:  اصلی‌ترین علت تنبلی چشم، نداشتن تعادل ماهیچه‌هایی است که چشم‌ها را در خود جای‌داده‌اند. این عارضه می‌تواند باعث برگشتن چشم‌ها به سمت داخل یا خارج‌شده و از حرکت هماهنگ آن‌ها جلوگیری کند.

تفاوت در وضوح دید بین چشم‌ها(شکست نامتقارن): این اتفاق معمولاً به خاطر دوربینی و گاهی اوقات هم نزدیک‌بینی یا نقص روی سطح چشم (آستیگماتیسم) ایجاد می‌شود، ممکن است باعث  تنبلی چشم شود. برای از بین بردن این نوع مشکلات، به‌طورمعمول عینک یا لنز تجویز می‌شوند. در بعضی از کودکان، این بیماری به دلیل ترکیب استرابیسم یا همان انحراف چشم و عیوب انکساری ایجاد می‌شود.

محرومیت( آمبلیوپیِ): هر اشکالی که در یک‌چشم وجود داشته باشد، مثل آب‌مروارید، باعث می‌شود کودک از دید واضح با آن چشم محروم شود. محرومیت در مراحل ابتدایی باید به‌صورت فوری درمان شود تا جلوی از دست رفتن دائمی بینایی را بگیرد.

 

عواملی که با ریسک بالای تنبلی چشم در ارتباط هستند:

تولد زودهنگام و یا نوزاد نارس

وزن کم هنگام تولد

سابقه‌ی خانوادگی

ناتوانایی‌های رشدی

 

تنبلی چشم چه عوارضی دارد ؟

اگر این بیماری تحت درمان قرار نگیرد،شاید باعث از دست دادن کامل بینایی شود. آمار نشان می‌دهد که  تنبلی چشم باعث از دست دادن دائمی بینایی در ۲/۹ درصد از بزرگ‌سالان می‌شود.

 

روش‌های تشخیص تنبلی چشم چگونه است؟

ابتدا چشم‌پزشک معاینه‌ی دقیقی انجام می‌دهد. و عواملی مانند انحراف احتمالی چشم‌ها، تفاوت دید و ضعف بینایی در هر دو چشم را بررسی می‌کند. به‌طورمعمول از قطره‌ی چشم برای گشاد کردن مردمک چشم‌ استفاده می‌کنند. این قطره‌ها موجب تاری دید می‌شوند که معمولاً از چند ساعت تا یک روزبه طول می‌انجامد.

روش معاینه‌ی بینایی در کودکان به سن او و مرحله‌ی رشدش بستگی دارد.

کودکانی که هنوز حرف نمی‌زنند:از ابزار ذره‌بینی سبکی برای تشخیص آب‌مروارید استفاده می‌شود. معاینه‌های دیگری هم وجود دارند که می‌توانند برای ارزیابیِ توانایی نوزاد یا کودک خردسال در متمرکز کردن نگاه و دنبال کردن وسیله‌ای متحرک مورداستفاده قرار گیرند.

کودکان سه‌ساله و بالاتر:برای ارزیابی بینایی این کودکان، از تصاویر و حروف جهت معاینه استفاده می‌کنند. برای معاینه‌ی هر چشم، چشم دیگر باید بسته شود.

 

روش‌های درمان تنبلی چشم چیست؟

درمان هرچقدر زودتر انجام شود بهتر است. در ابتدای تولد  ارتباطات پیچیده‌ی بین چشم و مغز در حال شکل‌گیری هستند. بهترین نتایج زمانی به دست می‌آیند که درمان پیش از سن ۷ سالگی آغاز شود، البته نیمی از کودکان و نوجوانانی که بین سنین ۷ تا ۱۷ سال هستند هم واکنش مثبتی به درمان نشان می‌دهند.

 

توصیه‌های درمانی برای تنبلی چشم 

روش‌های درمانی، به علت تنبلی چشم بستگی دارد و اینکه این وضعیت چقدر روی بینایی کودک تأثیر گذاشته است. ممکن است پزشکتان این توصیه‌ها را داشته باشد:

عینک تصحیح کننده

پچ چشم

پالایه‌های نیم‌شفاف

قطره‌ی چشم

جراحی

برای بیشتر بچه‌هایی که تنبلی چشم دارند، درمان مناسب، دید او رابین چند هفته تا چند ماه بهبود می‌بخشد. دوره‌ی درمان ممکن است از شش ماه تا دو سال به طول بینجامد. فرزندتان باید برای بازگشت تنبلی چشم هم تحت نظر باشد. در ۲۵ درصد از کودکانی که تنبلی چشمشان از بین رفته، ممکن است این بیماری دوباره بازگشت کند. در این صورت درمان باید دوباره آغاز شود.

نوشته شده در بخش سلامتی و درمان یک دکتر

منبع: mayoclinic

ارسال شده در تاریخ ۲۶ اسفند ۱۳۹۶ توسط بهاره نوروزی با موضوع درمان , سلامتی | 363 بازدید

عوامل اصلی ایجاد آمبلیوپی یا همان تنبلی چشم ، روش های تشخیص و درمان آن
5 از 100 رای

اطلاعات پزشکی

اخبار پزشکی یکی از مهمترین اطلاعاتی است که امروزه باید تا حدودی از آن برخوردار باشیم. برای این منظور ما به یک بانک اطلاعات پزشکی نیاز داریم، هدف از آن حفظ و ارتقاء تندرستی، درمان بیماری‌ها و بازتوانی آسیب‌ دیدگان است. که با شناخت بیماریها،تشخیص، درمان و جلوگیری از بروز آن‌ها به انجام می‌رسد. مجله پزشکی دانشی را در اختیار شما قرار میدهد که بر روی طیف وسیعی از رشته‌ها شامل از فیزیک و زیست‌شناسی تا علوم اجتماعی، مهندسی و علوم انسانی بنا شده‌است. امروزه هدف سایت پزشکی استفاده از فناوری‌های دانش‌ مبنا و استدلال قیاسی برای رسیدن به راه‌ حل مشکلات بالینی است. اکتشافات در باب ماهیت ژن‌ها و سلول‌ها دریچه‌ای برای تعریف فیزیولوژی بر مبنای سیستم‌های مولکولی فراهم کرده‌است. این بصیرت فیزیولوژیکی راه را برای درک بهتر فرایندهای پیچیده بیماری‌ها و رویکردهای نو درمانی فراهم کرده‌است. تلاش بشر برای درمان بیماری‌ها و آسیب‌ها از دوران پیش از باستان وجود داشته‌ است و در دوران باستان نیز در کنار مذهب و گاه به عنوان بخشی از آن وجود داشته‌ است. در یونان باستان پزشکانی چون بقراط اخبار پزشکی را به عنوان دانش و فنی مجزا مطرح کردند و بنیانگذاران راهی بودند که بعدها توسط پزشکانی همچون ابن‌سینا و رازی (رازی مسلمان نبوده و تنها به توحید اعتقاد داشته یعنی موحد بوده؛ اما به اشتباه عنوان می‌شود که وی مسلمان بوده‌است) طی شد. در رنسانس با بهره‌ گیری از اطلاعات پزشکی عمومی  و اطلاعات پزشکی روز پیشرفت‌ های قابل توجهی کرد. از قرن ۱۹ آنچه به عنوان پزشکی مدرن شناخته می‌شود بنیان گذاشته شد. در اواخر قرن بیستم و دوران معاصر دانش ژنتیک رویکرد نسبت به درمان و بیماری‌ها را دچار تحولی جدی کرد به‌طوری‌ که ژنتیک پزشکی را دارای نقشی متحول‌ کننده برای پزشکی از درمان محور بودن به حفظ سلامتی دانسته‌اند. اهمیت سلامتی در بهره‌وری اجتماع و کیفیت زندگی منجر به تأسیس موسسات و قوانین شده‌است تا مسایلی همچون تحصیل و مجوزدهی به پزشکان تا نحوه استفاده از بودجه‌های درمانی در کشورها قانونمند و تنظیم شوند؛ لذا سازمان‌های پزشکی در کشورهای مختلف برای سازمان دهی و قانونمندسازی فعالیت‌های پزشکی تأسیس شده‌اند. در سایت پزشکی، پزشکان با استفاده از قضاوت بالینی، بیمار را جهت تشخیص، درمان و پیشگیری از بیماری ارزیابی می‌کنند. در عملکرد بالینی معمولاً مراحل شرح حال، معاینه فیزیکی، تهیه فهرست مشکلات، مشخص کردن تشخیص‌های افتراقی، بررسی‌ها (شامل آزمایش و تصویربرداری و …)، رسیدن به تشخیص و در آخر درمان انجام می‌شود. امروزه پیشرفت‌های روزمره علم و گسترش قابل توجه دامنه دانش پزشکی و شناخت بشر از بیماری‌ها منجر به تخصصی شدن پزشکی و تقسیم آن به رشته‌های مختلف شده‌است. با این حال کما کان ارائه خدمات پزشکی در بیشتر جوامع از سطح مراقبت‌های اولیه بهداشتی، با تمرکز روی اطلاعات پزشکی و سلامت و پزشکان خانواده شروع می‌شود و بسته به نیاز در سیستم ارجاع بیماران به سطوح دوم و سوم که خدمات پزشکی تخصصی‌تر را ارائه می‌دهند ارجاع می‌شوند. مجله پزشکی مدرن با انتقاداتی هم مواجه است از جمله عدم دسترسی مناطق محروم و طبقه کم درآمد بعضی جوامع به خدمات پزشکی گران‌قیمت که در این راه سازمان‌هایی همچون سازمان جهانی بهداشت با تعیین سیاست‌های جهانی و ایجاد مسئولیت در کشورها و سیاستمداران نسبت به سلامتی سعی در رفع این نقیصه را دارند.

©یک دکتر / بازنشر مطالب تنها با کسب اجازه کتبی و پرداخت هزینه بابت هر مطلب و همچنین ذکر منبع و لینک مستقیم به همان مطلب مجاز است